Europese Kapitaalmarktunie - EU monitor

EU monitor
Woensdag 21 oktober 2020
kalender

Europese Kapitaalmarktunie

Met dank overgenomen van Europa Nu.
Valdis Dombrovskis, als vice-president van de Europese Commissie belast met onder meer de kapitaalmarktunie
Bron: The Council of the European Union

De kapitaalmarktunie moet het voor spaarders en beleggers makkelijker maken om in bedrijven buiten hun eigen land te investeren. De barrières voor internationale investeringen moeten verdwijnen. Zo kunnen kleine en middelgrote bedrijven gemakkelijker aan kapitaal komen buiten de banken om. Zo moet het makkelijker worden om extra te investeren in de economie, wat moet leiden tot meer economische groei.

Vanwege de vele verschillende nationale regels en de complexiteit van de financiële producten is het uitwerken van de kapitaalmarktunie geen gemakkelijke opgave. Het totaal aan maatregelen en actieprogramma's zal naar verwachting pas op langere termijn definitief worden ingevoerd. In 2015 startte de Europese Commissie met een inventarisatie van obstakels en mogelijke acties. Hierop is een actieplan gepresenteerd.

De ambitie was om de kapitaalmarktunie nog voor de Parlementsverkiezingen van 2019 te voltooien, maar dat is niet volledig gelukt. Een aantal maatregelen is later uitonderhandeld en in werking getreden.

1.

Wat houdt de kapitaalmarktunie in?

Met de Europese Akte i van 1986 kwam er formeel vrij verkeer van kapitaal in Europa. Bedrijven kunnen hierdoor via de aandelenbeurs of via banken aan investeringen komen. In de praktijk is echter gebleken dat vooral kleine en middelgrote bedrijven nog allerlei belemmeringen ondervonden. De Europese Commissie wil deze belemmeringen wegnemen.

De kapitaalmarktunie moet het voor beleggers en spaarders makkelijker maken om in het buitenland te investeren. Op dit moment is ongeveer 80 procent van het kapitaal van Europese bedrijven afkomstig van de bancaire sector. Vooral in tijden van lage economische groei of crisis kan dat volgens de Europese Commissie i tot problemen leiden. Door een gebrek aan investeringsmogelijkheden houden spaarders hun geld op de bank. De banken lenen op hun beurt weinig uit, omdat de risico's zijn toegenomen. Het geld op de bank ‘bevriest’ dan, terwijl juist investeringen economische groei kunnen aanwakkeren.

Bij een kapitaalmarktunie moet het dus makkelijker worden om buiten banken om te investeren in het buitenland. Minder afhankelijkheid van banken zorgt er ook voor dat bij een bankencrisis kredietverlening niet meteen stilvalt, zoals in 2009 en 2010 het geval was.

Om in de Europese Unie een kapitaalmarktunie te realiseren moeten de lidstaten i hun nationale afspraken over investeringen omzetten in gezamenlijke regels. Omdat de EU-lidstaten allemaal hun eigen regels hanteren, liggen de kosten van grensoverschrijdende effectentransacties in Europa bijvoorbeeld tien keer hoger dan in de Verenigde Staten. Standaardisering zorgt er ook voor dat investeerders financiële producten gemakkelijker met elkaar kunnen vergelijken.

2.

Huidige stand van zaken

In november en december 2019 bereikten Raad en Europees Parlement akkoorden over de volgende maatregelen in het kader van de kapitaalmarktunie:

  • regels die het makkelijker moeten maken voor financiële instellingen om fondsen aan Europese investeerders te verkopen
  • het versterken van toezicht op, en scherpere financiële eisen aan, investeringsmaatschappijen
  • harmonisatie van de regels voor gedekte obligaties (obligaties waar een specifiek onderpand voor is)
  • regels om pensioenproducten en beleggingsfondsen in andere EU-landen toegankelijker te maken voor investeringen
  • criteria voor fondsen om zich 'duurzaam' te mogen noemen
  • gelijke regels voor crowdfunding in heel Europa

3.

Meer informatie